Witteboordencriminaliteit met blauweboordenwerkers

Begin maart 2016 berichtten de media, waaronder de Volkskrant, over een mogelijk geval van witteboordencriminaliteit met blauweboordenwerkers bij de inzet van Roemeense lassers, plaatwerkers e.d. als uitzendkrachten bij enkele Nederlandse scheepswerven. Daarbij werd vernuftig gebruik gemaakt van Roemeense, Nederlandse en Europese arbeids- en belastingwetgeving, zodanig dat de werven nog ‘kunnen concurreren’ met (buitenlandse) branchegenoten. Volledig legaal en goed voor de bedrijvigheid en werkgelegenheid in Nederland zeggen de werkgevers. Ondermijning van de cao door een schijnconstructie meent de FNV, die GS Yard en uitzender Den Breejen Work voor de rechter daagt op grond van de Wet Aanpak Schijnconstructies (WAS).

Laswerk scheepswerf blauweboordenwerkers

Door de opgetuigde (schijn)constructie is de scheepswerf volgens de FNV de helft minder kwijt aan personeelskosten: een half miljoen euro per maand. Een Roemeense lasser zou voor zijn 56 uur per week in Nederland ruim 7.000 euro moeten verdienen, maar dat is in de praktijk iets meer dan 2.100 euro. 

Werkgevers denken al Europees

De zaak doet denken aan de Portugese en Poolse blauweboordenwerkers, die aan de A2 bij Maastricht werkten voor Avenue2 (Strukton) via de Ierse onderaannemer Atlantco Rimec. Die hield – zo had dagblad De Limburger in 2013 onderzocht – bijna 1.000 euro per maand in voor huisvesting en vervoer, terwijl de mannen waren ondergebracht in slooppanden naast de A2. Deze zaak werd geschikt, maar kreeg wel een staartje. De Inspectie SZW waren tijdens haar onderzoek vreemde zaken opgevallen in de urenregistratie. De uitleg die een directeur en een manager van Avenue2 desgevraagd gaven, bleek niet te stroken met de administratie. De twee topmannen werden in november 2014 opgepakt en begin februari 2016 kondigde Justitie vervolging aan wegens valsheid in geschrift, meldde De Limburger.

Nog geen drie jaar geleden legde de Inspectie SZW een forse boete op aan een Gronings scheepvaartbedrijf en een Cypriotisch bedrijf voor overtreding van de Wet Arbeid Vreemdelingen. Samen kregen ze een boete van 2,7 miljoen euro voor het inzetten van 167 Roemenen zonder werkvergunning. Het Cypriotische bedrijf moest een aantal Roemenen bijna 80.000 euro betalen, omdat ze minder dan het Nederlandse minimumloon kregen, plus een extra boete van 94.500 euro. 

Medio juli 2014 kregen vijf bedrijven van de Arbeidsinspectie een boete van in totaal 3,1 miljoen euro voor het inzetten van Roemeense arbeidskrachten zonder werkvergunning in 2013. Het ging om twee Zwitserse opdrachtgevers, een hoofdaannemer en twee onderaannemers die betrokken waren bij de bouw van twee schepen in het Rijnmondgebied.

Opkomst en ondergang van de Nederlandse scheepsbouw

Tizian van GS Yard blauweboordenwerkers

Tizian van GS Yard

In de zaak van GS Yard en Den Breejen Work mogen we ons gelukkig prijzen met de Nederlandse VOC-mentaliteit. Om de scheepsbouw te behouden hebben ze zelfs een decennia oude Europese regeling van stal gehaald, die bedoeld was om werknemers te beschermen die voor een korte periode in een ander land aan het werk gingen. De meeste Roemeense blauweboordenwerkers op de werf in Waterhuizen werken er echter al vijf jaar of langer onder deze zogenaamde A1-regeling. Bovendien wijst de directie op de werkgelegenheid van stafafdelingen en de toeleverende industrie. Alsof die interieurs, motoren en installaties niet op transport naar Roemenië zouden kunnen en ook het ontwerp, management en de administratie niet gewoon in Nederland uitgevoerd zouden kunnen worden.

Liever lijken dit soort bedrijven zich te onderscheiden in het vinden van ‘mazen’ in landelijke en Europese arbeids- en belastingwetgeving dan in het ontwikkelen van duurzame maakindustrie.

bron: NOS, FNV (Linda Vermeulen), de Volkskrant (Jonathan Witteman), De Limburger (Rob Cox), NRC (Carola Houtekamer)

Reacties zijn gesloten.